SCADA nedir?

SCADA, Supervisory Control And Data Acquisition kelimelerinin baş harflerinden oluşan bir kısaltmadır. SCADA sistemi Denetimsel Uzaktan Kumanda ve Bilgi Toplama Sistemidir. SCADA sistemleri büyük bir alana ait teknik konulardaki denetleme ve yönetimişlevini yerine getirmek amacındadır.

Kapsamlı ve entegre Veri Tabanlı Kontrol ve Gözetleme Sistemi sayesinde, bir tesise veya işletmeye ait tüm ekipmanların kontrolünden üretim planlamasına, çevre kontrol ünitelerinden yardımcı işletmeler veya techizatlara kadar tüm birimlerin otomatik kontrolü ve gözlenmesi sağlanabilir. Anlık olay ve alarmları saklayarak geçmiste meydana gelen olayları da tekrar günün tarihinde ve saatinde gözleyebilmemizi de sağlayan geniş kapsamlı bir sistemdir.

SCADA sistemi genel olarak aşağıdaki işlevleri yerine getirmek üzere oluşturulmuş bir sistemdir.

• İzleme İşlevleri (Olay ve Alarm İşleme)
• Kontrol İşlevleri
• Veri Toplama
• Verilerin Kaydı ve Saklanması

Şebeke yönetiminde en büyük gereksinim, doğru zamanda, en hızlı şekilde  doğru karar verebilmek ve kararların eksiksiz gerçekleştirildiğinden emin olmaktır. Tüm bu denetim ve uygulamaları, insan hatasına yer vermeyecek bir şekilde SCADA sistemleri gerçekleştirmektedir.

KIB-TEK SCADA Sistemi

KIB-TEK bünyesinde SCADA sistemi şalt sahalarından (trafo merkezlerinden) gelen bilgilerle elektrik sistemini merkezi bir noktadan izleme ve kumanda edebilme olanağı sağlamaktadır. İlk etapta pilot bölge olarak belirlenen 11 adet trafo merkezinde yatırımları tamamlanan SCADA projesi 10 Eylül tarihinde devreye alınacaktır.

SCADA sistemi sayesinde iletim hatları ve trafo merkezleri uzakdan izlenebilecek ve uzaktan kumanda edilebilme özelliği sayesinde enerji denetimi daha hızlı yapılacaktır. Böylece enerji kesintileri çok hızlı bir şekilde tesbit edilebilecektir. Sistem; tek bir kumanda merkezinden tüm elektrik üretim, dağıtım ve iletim hatlarını izleme imkanı sağladığından dolayı, oluşabilecek arızalar önceden görülerek gerekli tedbirlerin alınmasını sağlayacaktır. Bu sayede arızalar daha oluşmadan tespit edilip gerekli önlemler alınabilecektir.

SCADA Prensip Şeması

Yukarıda bahsedilen tüm bu özellikleri sağlayabilmek için trafo merkezleri akıllı cihazlarla donatılmıştır. Bu cihazlardan gelen bilgileri uzaktan haberleşebilen sistemlerle merkezde kurulan kumanda odasından takip edip, gerekli önlemlerin alınması mümkün olacaktır. SCADA sayesinde aşağıda belirtilen birçok avantaj sisteme kazandırılmıştır.

· Şebekeyi uzaktan izlemek ve kumanda etmek

· Şebekede oluşan arızaları anında öğrenmek ve arızanın nedenini belirlemek

· Oluşmuş tüm olayları kaydederek istatistiksel veriler oluşturmak

· Gelecekte meydana gelebilecek arızaları, önceden kaydedilen verilere dayanarak öngörmek.

· Planlı duruş ve bakımları organize etmek

· Muhaberata gerek kalmayacak şekilde şebekede manevra yapmak

· Müşterilerden kaynaklı, şebekeye zarar verecek problemleri görmek

· Durumunu raporlamak

· Şebekedeki kayıpları ve kaçakları gözlemek ve önlem almak